Қайғылы оқиға 2025 жылғы 11 сәуірде болды. Сол күні 5 жастағы Ерсұлтан Күшкімбаевтың әкесі ұлын Круглоозерное ауылдық округі әкімдігі ғимаратында орналасқан спортзалдағы грэпплинг секциясына апарып, үйіне қайтып кеткен. Баланың отбасы да осы елді мекенде тұрады. Бірнеше минуттан кейін жергілікті жасөспірімдер Ерсұлтанның анасы Жібек Есенғалиеваға телефон шалып: «Тезірек келіңіз, ұлыңыздың көзіне бірдеңе болды! Соғылып қалды!» — деп хабарлаған.

Ананың айтуынша, әкесі спортзалға қайта келген кезде жаттықтырушы баланы қолына көтеріп алып шыққан. Не болғанын сұрағанда, ол: «Білмеймін, сүрініп құлап қалды», — деп жауап берген. Кейін ата-анасы баланы өз көліктерімен Зачаганскідегі балалар ауруханасына жеткізген, алайда ол жерде офтальмолог болмағандықтан, оларды облыстық ауруханаға жіберген.

— Қарау кезінде дәрігерлер шұғыл түрде ота жасау керектігін айтты, өйткені көздің іші түгел жыртылған екен… Түнде ұлыма операция жасалды. Одан кейін дәрігер соққының өте қатты болғанын айтты, — дейді Жібек Есенғалиева.

Әйелдің айтуынша, кейін ол ұлынан спортзалда нақты не болғанын сұраған. Баланың сөзінше, 15 жастағы жасөспірімдердің бірі залда жатқан трактордың дөңгелегін лақтырып немесе теуіп жіберген.

— Ол дөңгелекті тепті ме, әлде лақтырды ма — әдейі ме, әлде абайсызда ма, нақты айта алмаймын. Бірақ ол менің ұлыма тиіп кеткен. Сол сәтте балам терезе жанында тұрған, ал астында радиатор болған. Соның салдарынан ол көзімен батареяға соғылған, — деді анасы.

Жібек Есенғалиеваның айтуынша, облыстық ауруханада жасалған операциядан кейін дәрігерлер ұлын Орынборға апаруға кеңес берген, себебі Оралда жараны толық тазартуға қажетті жабдық жоқ болған. Ата-анасы бірден Ресейге жолға шыққан. Олар тек тексерістен өтеміз деп ойлаған, алайда ресейлік дәрігерлер қабынудың алдын алып, кем дегенде көзді сақтап қалу үшін шұғыл операция қажет екенін айтқан. Сол кезде отбасының қолында қажетті қаражат болмаған.

— Ол кезде бізде шамамен 200–300 мың теңге ғана болды, ал операция құны бір миллион теңгеге жуық еді. Біз қаражат жинау жариялап, қажетті соманы жинай алдық, — дейді әйел.

Операция бес сағатқа созылған. Одан кейін дәрігерлер анасына баланың көру қабілетін қалпына келтіруге үміт жоқ екенін айтқан.

— Дәрігерлер көзді толық тазалап, тор қабықтың толық ажырағанын, көз бұршағы жоқ екенін және көру жүйкесінің үзілгенін айтты. Көз ағза ретінде сақталып, пішінін ұстап тұру үшін ішіне силикон майы құйылды, — деді баланың анасы.

Үйіне оралған соң әйел Оңтүстік Корея дәрігерлеріне де медициналық құжаттарды жолдаған, алайда шетелдік мамандар да көру қабілетін қалпына келтіру мүмкін емес екенін растаған.

Оқиғадан бері он айдан астам уақыт өтті. Кінәлілерді анықтап, жауапкершілікке тарту туралы алғашқы арызды Жібек Есенғалиева 2025 жылдың сәуір айында жазған. Зачаганск полиция бөлімінің қызметкерлері екі қылмыстық іс тіркеп, сараптама тағайындаған. Сараптама қорытындысына сәйкес, жарақат ауыр дәрежеге жатқызылған. Алайда кейін істер жабылған. Ананың айтуынша, бұл туралы ол тек 2025 жылдың шілде айында білген, ал тергеу бір ай бұрын тоқтатылған.

— Істі еш ескертусіз, үнсіз жауып тастаған. Маған да, адвокаттарға да ештеңе хабарламады. Кейін мен Орал қаласының прокуроры Изимовке жүгіндім — ол тергеуді қайта бастады, бірақ іс тағы да жабылды. Содан соң БҚО Полиция департаментінің бастығы Арман Оразалиевке жүгіндім. Нәтижесінде іс облыстық департаментке берілді, алайда 2025 жылдың қарашасынан бері қозғалыссыз жатыр, — деді Ерсұлтанның анасы.

2026 жылғы 16 ақпанда, дүйсенбі күні, Жібек Есенғалиева Қазақстанның Бас прокурорына видеоүндеу жолдап, өмір бойы мүгедектік алған ұлының ісін жеке бақылауға алып, тергеуді сотқа дейін жеткізуді сұрады.

— Бұл істе тергейтін не бар? Барлық заңбұзушылық анық көрініп тұр. Жеке секциялар мен спортзалдарды ешкім бақыламайды. Егер қауіпсіздік талаптары сақталған болса, мұндай жағдай болмас еді. Жаттықтырушы үлкен жасөспірімдерге жаттығу өткізуге рұқсат берген — мұндай салғырттық ерте ме, кеш пе қайғылы жағдайға әкелуі тиіс еді. «Бұл жолы жай ғана менің балам зардап шекті», — деді ол.

Әйелдің айтуынша, биыл Ерсұлтан бірінші сыныпқа барған. Оған өмір бойына мүгедектік тағайындалған. Операциялар кезінде жасалған наркоздардың салдарынан балада зейін мен есте сақтау қабілетіне қатысты қиындықтар пайда болған.

— Ол төрт жол өлеңнің өзін жаттай алмайды — операциялардың әсері бар. Көзінің көлемі кішірейіп кеткен, бетінде тыртықтар қалған. Көшеде жүргенде балалар: «Оның көзіне не болған?» деп сұрайды. Болашақта буллингке тап бола ма деп қорқамын… Ол жұмысқа орналаса ала ма? Тіпті жүргізуші куәлігін де ала алмайды — бұл өмір бойына қалған салдар, — деді баланың анасы.

Талғат Омар